Do czego się odnosimy?
Do czego się odnosimy, mówiąc o „przemocy seksualnej”, „nadużyciu duchowym” czy „nadużyciu emocjonalnym”?
- Przemoc seksualna obejmuje szeroki zakres określonych przez prawo czynności, na które jedna ze stron nie wyraziła pełnej zgody.
- Nadużycie duchowe pojawia się wtedy, gdy odmawia się innym swobody wierzenia i działania w sposób samodzielny. Relacja zaufania wykorzystana zostaje do zaspokojenia pragnień jednej ze stron.
- Nadużycie emocjonalne jest destrukcyjnym sposobem zachowania przejawianego przez osobę posiadającą władzę, autorytet lub zaufanie. Wiąże się z ciągłymi atakami na poczucie własnej wartości drugiej osoby, mogącymi przybrać formę zaniedbywania, stałego porównywania z innymi i krytyki, a także nieokazywania pozytywnych uczuć. Sprawcy przemocy nie szanują integralności psychicznej, emocjonalnej, duchowej oraz fizycznej innych osób.
Co może zwiększać ryzyko popełniania nadużyć i przekraczania granic osobistych?
- Niesymetryczne relacje między ludźmi, zwłaszcza w sytuacjach zależności i władzy.
- Niejasne struktury, w których nie definiuje się praw i obowiązków.
- Priorytetowe traktowanie ochrony reputacji instytucji lub osoby.
- Zmowa milczenia narzucona przez agresora i/lub instytucję
Co oznacza działanie „za zgodą”?
- Oznacza to, że jest się świadomym potrzeb i życzeń innych osób, i reaguje się na nie z należytą troską. Wymagana jest zgoda werbalna i pozawerbalna (w niektórych sytuacjach również na piśmie).
- Fakt, że dana osoba nie powiedziała nic, lub nie powiedziała „nie” nie oznacza, że wyraziła zgodę. Nie chodzi o to, żeby wiedzieć, czy ktoś powiedział „nie”, ale raczej czy powiedział „tak”.
- Raz udzielona zgoda może się zmienić, dlatego należy o nią prosić za każdym razem. Osoba, która raz powiedziała „tak” może zmienić zdanie. Każdy może wycofać swoją zgodę w dowolnym momencie. W takim przypadku należy zaprzestać jakiegokolwiek dalszego działania.