Een gebedsviering voorbereiden

“Hoe kunnen we het gemeenschappelijk gebed voortzetten?” Vaak vragen mensen dit aan het einde van een week in Taizé of na deelname aan een ontmoeting van Taizé elders.

Hier vind je enkele elementen die van belang zijn bij het voorbereiden van een gebedsviering die meditatief van karakter is en “begin noch einde kent”.

Kies een of twee lofliederen om het gebed te beginnen.

Psalm

Jezus bad deze oude gebeden van zijn volk. Sinds altijd hebben de christenen daarin een bron gevonden. De psalmen plaatsen ons in de grote gemeenschap van gelovigen. Onze vreugde, onze droefheid, ons vertrouwen in God, onze dorst en zelfs onze angst vinden in de psalmen een uitdrukking.

Een of twee personen lezen, of zingen de psalmverzen solo. Allen antwoorden met een halleluja, of een andere vorm van een gezongen acclamatie na elk psalmvers. Als de psalmverzen worden gezongen, worden ze eventueel ondersteund door een geneuriede harmonie (de melodie wordt dan geïmproviseerd op het slotakkoord van de acclamatie die door allen gezongen wordt). De psalmverzen moeten dan kort zijn, in het algemeen twee regels. Indien de psalmverzen gelezen worden, kunnen ze wat langer zijn. Kies slechts enkele verzen uit die het meest toegankelijk zijn. Het is niet nodig de hele psalm te lezen.

Lezing

Het lezen van de Schrift is naderen tot “de onuitputtelijke bron die God zelf aan de dorstige mensen aanreikt” (Origines, derde eeuw). De Schrift is “een brief van God aan zijn schepselen” die “het hart van God laat ontdekken in Gods Woord” (Gregorius de Grote, zesde eeuw).

Voor een regelmatig gebed is het gebruikelijk om een doorgaande lezing van een bijbelboek te volgen. Maar voor een wekelijks of maandelijks gebed moeten toegankelijke lezingen gekozen worden, die geen nadere uitleg nodig hebben.

Elke lezing wordt ingeleid met “Lezing uit ...”, of “Evangelie volgens ...”. Indien er twee lezingen zijn dan wordt de eerste uit het Oude Testament gekozen, de Brieven, de Handelingen of de Apokalyps (de Openbaring van Johannes). De tweede lezing is altijd de evangelielezing. Tussen beide lezingen past een meditatief lied.

Voor of na de lezing is het mooi om een lied te kiezen dat Christus’ licht bezingt. Tijdens dit lied kunnen enkele jongeren of kinderen naar voren komen met een kaars in de hand, om een olielamp of een kandelaar aan te steken. Dit symbool herinnert ons eraan dat Christus’ liefde een vuur is dat nooit uitdooft, ook al verdicht de nacht zich in ons persoonlijk leven of in het leven van de mensheid.

Lied

Stilte

Wanneer wij proberen om gemeenschap met God in woorden uit te drukken, gaat dat snel ons verstand te boven. Maar in de diepte van de mens bidt Christus door de heilige Geest meer dan wij vermoeden.

Gods stem zwijgt niet, maar God wil zich nooit opdringen. Dikwijls laat zijn stem zich slechts horen in een fluistering, in een ademtocht van stilte. Stil zijn in zijn aanwezigheid, om zijn Geest te ontvangen, is reeds bidden.

Probeer niet een manier te vinden om tot welke prijs ook een innerlijke stilte te verkrijgen en een soort innerlijke leegte op te wekken. Heb een kinderlijke houding van vertrouwen en laat Christus in stilte in je bidden. Op een dag zul je ontdekken dat je diepste zelf bewoond is.

In een gemeenschappelijk gebed is het beter om één lange stilte te hebben – vijf à tien minuten – in plaats van verschillende korte momenten van stilte. Als zij die aan het gebed deelnemen niet aan zo’n stilte gewend zijn, dan is het belangrijk om na het lied dat voorafgaat aan de stilte te zeggen: “Wij zullen het gebed nu voortzetten met een ogenblik van stilte.”

Voorbeden of lofgebed

Voorbeden, of korte acclamaties, vormen als het ware een ‘vuurkolom’ in het hart van het gemeenschappelijk gebed. Ze worden gedragen door een geneuriede harmonie en onderbroken door een antwoordgezang dat door allen gezongen wordt. Door de voorbeden verruimt ons gebed zich tot de hele mensenfamilie: vreugde en hoop, droefheid en angst van de mensen, van de armen en allen die lijden, vertrouwen we aan God toe. In het lofgebed vieren wij alles wat God voor ons betekent.

Een of twee personen verwoorden om beurten de voorbeden, of korte acclamaties, die ingeleid en onderbroken worden met een gezongen Kyrie eleison, Gospodi pomiloej (Heer, heb erbarmen), of Lof zij u, Christus. Aan het eind van alle geschreven voorbeden kan het goed zijn de aanwezigen de mogelijkheid te geven spontane, korte gebeden te zeggen die uit hun hart komen. Zorg ervoor dat deze kort zijn en tot God gericht zijn: zij zouden niet moeten veranderen tot een horizontale dialoog waarin men in feite aan anderen zijn eigen ideeën doorgeeft, in plaats van zich tot God te richten. Ieder van deze spontane gebeden wordt afgesloten met hetzelfde door allen gezongen antwoordgezang.

Onze Vader

Slotgebed

Liederen

Aan het eind kan het gebed voortgezet worden door te blijven zingen. Om de liederen te ondersteunen, blijft een kleine groep achter bij degenen die het gebed willen voortzetten.

Anderen kunnen uitgenodigd worden voor een gesprek in kleine groepen in een nabijgelegen ruimte, bijv. aan de hand van de maandelijkse bijbeltekst ter overweging. In de rubriek Bijbel en geloof wordt elke maand een bijbeltekst ter overweging voorgesteld, waarmee een tijd van stilte en gesprek gehouden kan worden.

Informatie over zangbundels en andere hulpmiddelen kan gevonden worden in de rubriek Boeken, cd’s, producten uit de ateliers....
Bijgewerkt: 25 augustus 2004